bandera infosar
Pro impreare sos Agregadores de Noas RSS, incarca s'icona cun su tastu de dereta de su sorighitu e, a pustis, seletziona 'Copia Indirizzo'. Pustis copiadu su collegamentu, incolla lu in s'agregadore tuo.

Banner Left
cumpartzi custa noa cun sos amigos tuos invia mail stampa

27/06/2011

ISLOVÈNIA: 20 ANNOS DE INDIPENDÈNTZIA

Sa prima repùblica a si nch'essire dae sa Federatzione jugoslava belle sena mortos e dannos, in su 1990/1991

In sos annos 90, sa crisi de sas democratzias populares aiat interessadu finas sa Jugoslàvia de tando, federatzione de Repùblicas "aguales" ma, in ue, in realidade, sa Sèrbia fiat "prus aguale" de sas àteras, in unu sistema opressivu, politicamente e economicamente cumpromissu a pustis de sa morte de Tito, babbu de sa Federatzione e mere mannu, in su 1980. 

Mescamente a pustis de su guvernu de  Slobodan Milošević dae s'89 a su 97, sas tendèntzias de sas repùblicas a si nch'essire  dae sa RFJ ant cumintzadu a si manifestare deretas.

Sa prima chi fiat resessida a plocamare s'indipendèntzia, rispermiende·si mortos e dannos, est istada s'Islovènia. In unu referendum de su 23 de nadale de su 1990, su 95% de sos votantes si fiat proclamadu in favore de s'indipendèntzia. Deretu a pustis, su 25 de làmpadas de su 1991, su parlamentu de Lubiana aiat aprovadu sa Carta costitutzionale, votada belle a s'unanimidade, decrarende s'indipendèntzia de sa Repùblica de Islovènia.

Oramai nche sunt colados 20 annos dae cussa data e s'Islovènia, cun unu territòriu prus minore de sa Sardigna (20.273 km2) e una populatzione de 2 milliones de abitantes, est amministrende sa soverania sua, cun progressos econòmicos, culturales e sotziales presentados comente "modellu positivu". Sinnale chi unu territòriu minore, guvernadu dae unu pòpulu cun un'identidade natzionale forte e una limba aunida e moderna (francu sa minoria italiana in Ìstria e s'ungheesa a est) podet progredire mègius a contu suo.

Sa populatzione est costituida dae Catòlicos, 83%; Mussulmanos, 2,4%; Ortodossos, 2,3%; Protestantes, 2,2%.

S'Islovènia, oramai est intrada in s'Unione Europea su 1 de manu de su 2004, e dae su 1 de ghennàrgiu de su 2007 at adotadu s'èuro.

#Diegu Corràine


» in segus

Ùrtimos PÀRRERES inseridos

SÒTZIOS de sa sotziedade de sa limba sarda

Ordinàrios: Chie est de acordu cun sos printzìpios de sa SLS e nde cumpartzit sas finalidades Currispondentes: Chie connoschet sa limba sarda orale, nde pràticat sa norma iscrita e collàborat dae sa bidda sua a traballos de istùdiu linguìsticu e a su Ditzio...  [sighit]

Manifestu  de sa Limba Sarda

de sa Sotziedade pro sa Limba Sarda

 In ocasione de sa Die Europea de sas Limbas 2013, proclamada e promòvida in su 2001 dae su Cussìgiu de Europa, festada cada annu su 26 de cabudanni, sa Sotziedade pro sa Limba Sarda at publicadu su in una pàgina Facebook custu Manifestu in 10 puntos pro ponnere in craru e ...  [sighit]

SA LIMBA SARDA COMUNA E SA SOBERANIA LINGUÌSTICA

de Diegu Corràine

Mai comente in custos annos amus iscritu in sardu. E mai amus iscritu, che a como, in cada dialetu de cada bidda e logu. Sas retes sotziales e sos mèdios telemàticos e informativos modernos cunsentint a cadaunu de iscrìere finas in sardu, comente li paret. Sende chi tenimus una ...  [sighit]

FUNDU DE SA LIMBA SARDA

Sa paràula "fundu", in sardu, cheret nàrrere àrbore, mata, ma finas caudale, dinare, richesa.  In custa pàgina de su FLS, "fundu" est una cantidade de dinare dadu dae pessones de bonu coro, chi sunt interessadas a su tempus venidore de sa limba sarda, paragonada a u...  [sighit]

SOBERANIA

Sa soverania est su podere supremu de: a) rinuntziare a cale si siat podere pròpiu, b) de apartènnere a un'àteru istadu rinuntziende a cale si siat distintzione natzionale, c) de otènnere formas de autonomia natzionale, d) de formare una cunfereratzione istatale ...  [sighit]

"Pro otènnere in pagu tempus su domìniu internet de primu livellu .srd. Lu paghet sa Regione Sarda!"

de Diegu Corràine

Unas cantas limbas e natziones sunt resessidas a otènnere unu domìniu internet de primu livellu. Pro rapresentare un'identidade linguìstica, culturale, natzionale.Su primu chi, forsis, at abertu su caminu est “.cat”, domìniu intradu in vigore in su 2005, chi o...  [sighit]

"Ite nos imparat s'Assemblea de sa LS e de sas àteras limbas de su 15 de Santugaine"

de Diegu Corràine

S'Assemblea de sa limba sarda e de sas àteras limbas de Sardigna, fata in Santa Cristina su 15 de santugaine at cunsentidu de nos cunfrontare pessones e assòtzios chi fìamus dae meda sena nos aunire in su matessi logu pro cuncambiare ideas e leare pessos pro su tempus venidore.E...  [sighit]

LIMBA SARDA E FACEBOOK: UN'OCASIONE

de Diegu Corràine

Su 18 de abrile de su 2006, su situ de sa Regione sarda publicaiat su documentu de sas Normas linguìsticas de riferimentu a caràtere isperimentale de sa “Limba sarda comuna”, adotadas galu como in documentos de sa Regione, dae entes locale e privados, in s'editoria e in sos...  [sighit]